به گزارش گلدپرایس، این نشست به پیشنهاد پاکستان و با مساعدت و همراهی جمهوری اسلامی ایران برگزار شده و میزبانی آن را سرلشکر محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، بر عهده دارد. عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، خالد بن سلمان، وزیر دفاع عربستان سعودی و ابراهیم کالین، رئیس دستگاه اطلاعاتی ترکیه، به‌عنوان نمایندگان سه کشور در این نشست حضور دارند.
برگزاری این نشست در شرایطی صورت می‌گیرد که تهران بر ضرورت تقویت سازوکارهای امنیتی منطقه‌ای و کاهش نقش‌آفرینی قدرت‌های فرامنطقه‌ای در معادلات غرب آسیا تأکید دارد. در همین چارچوب، علی باقری، معاون دبیر شورای عالی امنیت ملی، پیش‌تر سفر مقام‌های ارشد عربستان، پاکستان و ترکیه به تهران را در راستای اجرای ایده «امنیت درون‌زا» در غرب آسیا ارزیابی کرده بود.
تأکید تهران بر امنیت منطقه‌ای با مشارکت کشورهای منطقه
باقری با اشاره به عملکرد ملت ایران و نیروهای مسلح در جریان تقابل نظامی با آمریکا و رژیم صهیونیستی، تأکید کرده است که الگوی دفاعی جمهوری اسلامی ایران، مبتنی بر توانمندی‌های داخلی، به تجربه‌ای در حوزه امنیت‌سازی ملی تبدیل شده است.
معاون دبیر شورای عالی امنیت ملی همچنین سیاست راهبردی ایران را تأمین امنیت منطقه به دست کشورهای منطقه و مقابله با مداخله و نفوذ بازیگران خارجی عنوان کرده است. به گفته او، نقش‌آفرینی رژیم صهیونیستی در غرب آسیا، در هر سطحی، با امنیت و ثبات ملت‌های منطقه در تعارض است.
باقری با اشاره به ظرفیت‌های ایران، عربستان، ترکیه و پاکستان برای همکاری در حوزه امنیت منطقه‌ای، ابراز امیدواری کرده است که مشارکت این کشورها بتواند زمینه شکل‌گیری سازوکارهای امنیتی متکی بر توان و اراده بازیگران منطقه را فراهم کند.
پزشکیان: به دنبال سلاح هسته ای نیستیم
در ادامه رایزنی‌های روز دوشنبه، مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور، نیز در دیدار با مقام‌های ارشد سه کشور شرکت‌کننده، بر ضرورت تقویت وحدت و همگرایی میان کشورهای اسلامی تأکید کرد.
پزشکیان با اعلام آمادگی ایران برای تعمیق همکاری‌های منطقه‌ای، رفع اختلافات و استفاده از ظرفیت‌های مشترک کشورهای اسلامی، تصریح کرد که تهران از هر تفاهمی که به تقویت وحدت، امنیت، انسجام و توسعه منطقه منجر شود، حمایت می‌کند.
رئیس‌جمهور همچنین بر ضرورت تبدیل تفاهم‌های سیاسی به اقدامات عملی تأکید کرد و گسترش همکاری‌های اقتصادی، علمی، فرهنگی و سیاسی را از زمینه‌های تقویت امنیت پایدار در منطقه دانست. او با اشاره به تحولات غزه، لبنان و دیگر مناطق غرب آسیا، خواستار هماهنگی بیشتر کشورهای اسلامی در برابر تهدیدها و اقدامات نظامی شد.
پزشکیان در بخش دیگری از سخنان خود، موضع جمهوری اسلامی ایران درباره برنامه هسته‌ای را تشریح کرد و گفت ایران به دنبال دستیابی به سلاح هسته‌ای نیست و خواهان ادامه فعالیت‌های هسته‌ای خود در چارچوب حقوق و تعهدات بین‌المللی است.
آینده همکاری‌های امنیتی در غرب آسیا
نشست چهارجانبه تهران را می‌توان در چارچوب تلاش‌های دیپلماتیک برای گسترش گفت‌وگو میان بازیگران مهم منطقه و بررسی راهکارهای مشترک برای مدیریت چالش‌های امنیتی ارزیابی کرد. حضور مقام‌های ارشد سیاسی، نظامی و اطلاعاتی ایران، عربستان، ترکیه و پاکستان، اهمیت موضوعات امنیتی در دستور کار این رایزنی‌ها را نشان می‌دهد.
با این حال، میزان تأثیرگذاری این نشست بر معادلات منطقه‌ای به نتایج مذاکرات، سطح توافق میان چهار کشور و چگونگی پیگیری تصمیم‌های احتمالی در مراحل بعدی بستگی دارد. تاکنون، محورهای اعلام‌شده بر امنیت منطقه‌ای، پیامدهای تجاوز نظامی و حمایت از مردم فلسطین و لبنان متمرکز بوده است.
تهران با طرح ایده امنیت درون‌زا، بر این دیدگاه تأکید دارد که کشورهای منطقه باید با تکیه بر ظرفیت‌های مشترک و مدیریت اختلافات، نقش پررنگ‌تری در تأمین امنیت غرب آسیا ایفا کنند. برگزاری نشست چهارجانبه ایران، عربستان، ترکیه و پاکستان را می‌توان گامی در مسیر بررسی این رویکرد و ظرفیت‌های همکاری میان این کشورها دانست.
