به گزارش گلدپرایس، کلاید راسل، ستون‌نویس حوزه کالا و انرژی در آسیا در رویترز، در مقاله‌ای نوشته است: بازار جهانی طلا در شرایطی قرار گرفته است که به نظر می‌رسد قیمت هر اونس این فلز گران‌بها در محدوده ۴ هزار دلار به یک سطح حمایتی دست یافته است؛ با این حال، هم‌زمانی عوامل متضاد در کوتاه‌مدت و تغییر الگوی معاملات، مسیر حرکت قیمت‌ها را با نوسانات قابل‌توجهی روبه‌رو کرده است.
قیمت نقدی طلا در پایان معاملات روز ۶ نوامبر به ۴ هزار و ۶۵ دلار و ۶۳ سنت در هر اونس رسید. این در حالی است که قیمت این فلز از کف قیمتی سال جاری میلادی، یعنی ۳ هزار و ۸۶۹ دلار و ۸۵ سنت در روز ۳۰ اکتبر، فاصله گرفته و بخشی از افت اخیر خود را جبران کرده است.
بازگشت قیمت طلا پس از آخرین عقب‌نشینی به زیر مرز ۴ هزار دلار، اتفاق تازه‌ای در بازار این فلز نیست. طلا در ماه ژوئیه نیز چندین بار به زیر این سطح روانی سقوط کرد، اما هر بار توانست بار دیگر به بالای آن بازگردد.
این فلز زرد در ماه مارس نیز تا آستانه سقوط به زیر ۴ هزار دلار پیش رفت و در ۲۳ مارس به قیمت ۴ هزار و ۹۷ دلار و ۹۹ سنت رسید. این کاهش پس از آن رخ داد که قیمت طلا در ۲۹ ژانویه رکورد تاریخی ۵ هزار و ۵۹۴ دلار و ۸۲ سنت را ثبت کرده بود و سپس در پی شناسایی سود از سوی معامله‌گران وارد مسیر اصلاحی شد.
سال ۲۰۲۶ برای بازار طلا سالی پرنوسان بوده است. بخش قابل‌توجهی از تحلیل‌های بازار نیز بر این موضوع متمرکز شده که طلا تا حد زیادی نقش سنتی خود را به‌عنوان ابزاری برای پوشش ریسک تورم و تنش‌های ژئوپلیتیکی از دست داده است.
به نظر می‌رسد در این دوره، معاملات سفته‌بازانه نقش پررنگ‌تری در تعیین قیمت طلا پیدا کرده‌اند؛ هرچند در ماه‌های اخیر، با نزدیک شدن قیمت به مرز ۴ هزار دلار، بخش قابل‌توجهی از سرمایه‌های کوتاه‌مدت و هیجانی از بازار خارج شده‌اند.
با این حال، بازار طلا همچنان در کوتاه‌مدت در وضعیت بلاتکلیفی قرار دارد و تحت تأثیر نیروهای متضاد، در برابر نوسانات صعودی و نزولی آسیب‌پذیر است.
بازار سهام و هوش مصنوعی؛ تهدیدی برای قیمت طلا؟
یکی از مهم‌ترین ریسک‌های پیش‌روی طلا، احتمال تضعیف بازارهای سهام است؛ به‌ویژه در شرایطی که سرمایه‌گذاران نسبت به تداوم رونق سرمایه‌گذاری در حوزه هوش مصنوعی تردیدهایی را مطرح می‌کنند.
این نگرانی‌ها به‌خصوص پس از پیروزی قاطع دموکرات‌ها در انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا برجسته‌تر شده است؛ انتخاباتی که در پی آن، شماری از سیاستمداران این حزب بار دیگر ضرورت توسعه مراکز داده پرمصرف از نظر انرژی را زیر سؤال برده‌اند.
معمولاً افت بازارهای سهام می‌تواند سرمایه‌گذاران را به نقد کردن سایر دارایی‌های خود وادار کند. فروش طلا در چنین شرایطی نیز با الگوی تاریخی رفتار بازارها هنگام اصلاح شاخص‌های سهام همخوانی دارد.
با این حال، تضعیف کوتاه‌مدت بازار سهام ممکن است در میان‌مدت به عاملی مثبت برای طلا تبدیل شود؛ به‌ویژه اگر این ضعف به بخش واقعی اقتصاد سرایت کند.
یکی از دلایل اصلی افت‌وخیز و عملکرد ضعیف‌تر طلا پس از ثبت رکورد تاریخی در ژانویه، تغییر انتظارات نسبت به سیاست پولی آمریکا و افزایش احتمال بالا ماندن یا حتی افزایش نرخ بهره بوده است.
اما تضعیف نشانه‌های بازار سهام و کاهش اخیر قیمت نفت خام، هم‌زمان با افزایش امیدواری‌ها نسبت به پایان درگیری‌های ایران، می‌تواند بار دیگر انتظارات سیاست پولی را به سمت موضعی خنثی‌تر سوق دهد؛ حتی این احتمال وجود دارد که بانک مرکزی آمریکا در سال آینده میلادی به سمت کاهش نرخ بهره حرکت کند.
چشم‌انداز بلندمدت طلا همچنان صعودی است
اگرچه چشم‌انداز کوتاه‌مدت طلا به دلیل تحولات بازار سهام و وضعیت درگیری‌های ایران با ابهام همراه است، اما تصویر بلندمدت این بازار تا حدودی روشن‌تر به نظر می‌رسد.
طلا همچنان یکی از گزینه‌های جذاب برای بانک‌های مرکزی جهان به شمار می‌رود؛ به‌ویژه بانک‌هایی که نسبت به چشم‌انداز مالی بلندمدت آمریکا نگران هستند.
از نگاه بسیاری از سرمایه‌گذاران، کسری بودجه آمریکا در سطحی ناپایدار قرار گرفته و حجم بالای بدهی‌های دولت، سهم فزاینده‌ای از درآمدهای عمومی این کشور را صرف پرداخت هزینه‌های بدهی و بهره آن می‌کند. چنین شرایطی می‌تواند انگیزه بانک‌های مرکزی برای تنوع‌بخشی به ذخایر ارزی و افزایش سهم طلا را تقویت کند.
بر اساس آمارهای شورای جهانی طلا، بانک‌های مرکزی در سه‌ماهه سوم سال جاری میلادی ۳۲۱.۲ تن طلا خریداری کرده‌اند. این رقم در مقایسه با خرید ۲۹۶.۳ تنی در سه‌ماهه دوم افزایش نشان می‌دهد و بالاترین میزان خرید فصلی از سه‌ماهه پایانی سال ۲۰۲۴ تاکنون محسوب می‌شود.
نکته مهم آن است که تقاضای بانک‌های مرکزی به قیمت طلا نیز حساس است. ضعیف‌ترین عملکرد خرید این نهادها در سال جاری مربوط به سه‌ماهه نخست بود که هم‌زمان با ثبت رکورد تاریخی قیمت طلا، خرید آنها به تنها ۵۷.۷ تن رسید.
از این رو، افت اخیر قیمت طلا به زیر ۴ هزار دلار می‌تواند انگیزه بانک‌های مرکزی برای افزایش خرید در سه‌ماهه چهارم را تقویت کند.
بازگشت سرمایه‌گذاران به صندوق‌های طلا
علاوه بر بانک‌های مرکزی، سرمایه‌گذاران نیز بار دیگر علاقه بیشتری به بازار طلا نشان داده‌اند.
داده‌های شورای جهانی طلا نشان می‌دهد در ماه اکتبر، ۱۹ تن طلا وارد صندوق‌های قابل معامله در بورس (ETF) با پشتوانه طلا شده است. این میزان به ورود ۲۱۱.۲ تن طلا به این صندوق‌ها در سه‌ماهه سوم اضافه می‌شود.
ورود سرمایه در سه‌ماهه سوم در شرایطی اتفاق افتاد که صندوق‌های طلا در سه‌ماهه دوم با خروج ۴۷.۳ تن سرمایه مواجه شده بودند.
چین و هند؛ دو موتور اصلی تقاضای فیزیکی طلا
سومین پایه اصلی تقاضای جهانی طلا، بازار جواهرات است؛ بازاری که چین و هند بازیگران اصلی آن هستند و در مجموع نزدیک به دو سوم تقاضای جهانی جواهرات طلا را به خود اختصاص می‌دهند.
کاهش قیمت طلا در ماه‌های اخیر احتمالاً می‌تواند تقاضای مصرفی و خرید جواهرات را تقویت کند. در همین راستا، معامله‌گران بازار هند از افزایش علاقه خریداران به طلا هم‌زمان با نزدیک شدن جشن‌ها و مناسبت‌های مهم این کشور خبر داده‌اند.
بر اساس آمار شورای جهانی طلا، تقاضای جواهرات در هند طی سه‌ماهه سوم به ۹۹.۹ تن رسید؛ رقمی که از سه‌ماهه چهارم سال گذشته تاکنون بی‌سابقه بوده است.
در چین نیز تقاضای جواهرات طلا در سه‌ماهه سوم به ۷۱.۹ تن افزایش یافت؛ در حالی که این رقم در سه‌ماهه دوم ۵۵.۷ تن بود.
جمع‌بندی؛ دو تصویر متفاوت از آینده طلا
در مجموع، عوامل تعیین‌کننده قیمت طلا در کوتاه‌مدت تغییر کرده‌اند و این بازار بیش از گذشته به معاملات سفته‌بازانه و تحولات بازار سهام و نفت وابسته شده است؛ تحولاتی که به‌ویژه از مسیر تغییر انتظارات درباره سیاست پولی آمریکا بر قیمت طلا اثر می‌گذارند.
با این حال، استدلال‌های بنیادی حامی رشد بلندمدت طلا همچنان پابرجا هستند. نگرانی‌ها درباره وضعیت مالی دولت‌ها در اقتصادهای بزرگ، تلاش بانک‌های مرکزی برای متنوع‌سازی ذخایر دارایی و افزایش تقاضای جواهرات در چین و هند، همچنان از عوامل حمایتی این بازار محسوب می‌شوند.
به بیان دیگر، اگرچه نوسانات کوتاه‌مدت می‌تواند سرمایه‌گذاران طلا را با ریسک‌های تازه‌ای مواجه کند، اما چشم‌انداز بلندمدت این فلز گران‌بها همچنان از پشتوانه‌های تقاضای بنیادی برخوردار است.
