به گزارش گلدپرایس، فورت ناکس (Fort Knox) در ایالت کنتاکی آمریکا، یکی از شناخته‌شده‌ترین مراکز نگهداری ذخایر طلای جهان به شمار می‌رود؛ خزانه‌ای که از سال ۱۹۳۷ تاکنون محل نگهداری بخش قابل‌توجهی از طلای دولت ایالات متحده بوده است.
بر اساس اطلاعات رسمی ضرابخانه آمریکا (U.S. Mint)، در حال حاضر ۱۴۷ میلیون و ۳۴۱ هزار و ۸۵۸ اونس تروا طلای خالص در فورت ناکس نگهداری می‌شود؛ رقمی که معادل حدود نیمی از طلای ذخیره‌شده در خزانه‌های متعلق به وزارت خزانه‌داری آمریکاست.
با این حال، محدودیت دسترسی عمومی به این مرکز و محرمانه بودن بخش زیادی از اطلاعات امنیتی و عملیاتی آن، همواره زمینه‌ساز طرح پرسش‌هایی درباره نحوه نظارت و راستی‌آزمایی مستقل ذخایر طلای آمریکا شده است.
بر اساس اعلام ضرابخانه آمریکا، ورود افراد عادی به این مرکز ممنوع است و خزانه فورت ناکس تنها در دو مقطع تاریخی، سال‌های ۱۹۷۴ و ۲۰۱۷، به‌صورت محدود میزبان خبرنگاران، مقام‌های دولتی و نمایندگان کنگره بوده است. همچنین مقام‌های آمریکایی از انجام بازرسی‌ها و حسابرسی‌های دوره‌ای برای بررسی ذخایر طلا خبر داده‌اند.
از این رو، اگرچه دولت آمریکا میزان مشخصی از ذخایر طلای فورت ناکس را به‌صورت رسمی اعلام می‌کند، امکان دسترسی عمومی و راستی‌آزمایی مستقل و مستقیم این ذخایر از سوی نهادهای خارج از ساختار دولت آمریکا محدود است.
افزایش تمایل بانک‌های مرکزی جهان به خرید طلا
در کنار بحث ذخایر فورت ناکس، تحولات سال‌های اخیر نشان می‌دهد طلا بار دیگر به یکی از دارایی‌های مهم راهبردی بانک‌های مرکزی تبدیل شده است.
بر اساس گزارش شورای جهانی طلا (World Gold Council) درباره عملکرد بازار در سال ۲۰۲۵، خرید خالص طلا توسط بانک‌های مرکزی جهان در این سال به حدود ۸۶۳ تن رسید. اگرچه این میزان نسبت به خرید ۱۰۹۲ تنی سال ۲۰۲۴ کاهش داشته، اما همچنان در سطحی بالاتر از میانگین سالانه خرید بانک‌های مرکزی در فاصله سال‌های ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۱ قرار دارد.
در میان خریداران بزرگ، بانک مرکزی لهستان با افزودن ۱۰۲ تن طلا به ذخایر خود در سال ۲۰۲۵، در صدر فهرست خریداران قرار گرفت. بانک‌های مرکزی قزاقستان، برزیل، ترکیه و چین نیز از جمله کشورهایی بودند که در این دوره به تقویت ذخایر طلای خود پرداختند.
کارشناسان اقتصادی، عواملی همچون تنش‌های ژئوپلیتیکی، نگرانی درباره ثبات نظام مالی بین‌المللی، تنوع‌بخشی به ذخایر ارزی و کاهش وابستگی به دارایی‌های مبتنی بر ارزهای خارجی را از جمله دلایل توجه مجدد بانک‌های مرکزی به طلا عنوان می‌کنند.
آیا طلا در حال بازپس‌گیری جایگاه خود در نظام پولی جهان است؟
افزایش سهم طلا در ذخایر بانک‌های مرکزی و رشد ارزش این فلز گران‌بها در بازارهای جهانی، بار دیگر این پرسش را مطرح کرده است که آیا نظام پولی بین‌المللی در حال حرکت به سمت نقش‌آفرینی پررنگ‌تر طلاست؟
طلا پس از فروپاشی نظام برتون وودز در اوایل دهه ۱۹۷۰، بخش مهمی از نقش مستقیم خود را در نظام نرخ‌های ارز ثابت از دست داد و ارزهای معتبر، به‌ویژه دلار آمریکا، جایگاه محوری‌تری در مبادلات و ذخایر بین‌المللی پیدا کردند.
با این حال، تحولات اقتصادی و سیاسی سال‌های اخیر موجب شده بسیاری از کشورها بار دیگر به طلا به‌عنوان دارایی ذخیره‌ای مستقل از تعهدات مالی دولت‌ها و ریسک اعتباری ناشران ارزها توجه کنند.
البته افزایش ارزش ذخایر طلای بانک‌های مرکزی الزاماً به معنای خرید گسترده‌تر طلا یا کنار گذاشتن دلار نیست. تحلیل صندوق بین‌المللی پول در سال ۲۰۲۶ نشان می‌دهد بخش قابل‌توجهی از رشد ارزش ذخایر طلای جهان در سال‌های اخیر ناشی از افزایش قیمت جهانی این فلز بوده و نه صرفاً افزایش حجم طلای خریداری‌شده.
در مجموع، مجموعه این تحولات نشان می‌دهد طلا همچنان یکی از دارایی‌های مهم در راهبرد اقتصادی کشورهاست و در شرایط افزایش نااطمینانی‌های جهانی، نقش آن در مدیریت ذخایر و حفظ ارزش دارایی‌های ملی بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته است.
