به گزارش گلدپرایس، مهم‌ترین عامل جهش اخیر طلا در بازار ایران، رشد نرخ ارز بوده است. گزارش‌های بازار نشان می‌دهد دلار آزاد در معاملات پشت‌خطی و آغاز هفته به محدوده‌های بالای ۲۶۰ تا 266 هزار تومان رسیده و هم‌زمان تتر نیز در کانال 266 هزار تومان معامله شده است. این افزایش نرخ ارز مستقیماً ارزش ریالی طلای موجود در بازار ایران را بالا می‌برد. در واقع، در شرایط فعلی بازار ایران، حتی اگر اونس جهانی تغییر محسوسی نداشته باشد، رشد دلار می‌تواند به‌تنهایی قیمت طلای داخلی را به سطوح جدیدی برساند.

فاصله معنادار مسیر طلای ایران و اونس جهانی

نکته قابل توجه معاملات امروز این است که طلای داخلی و طلای جهانی در دو مسیر متفاوت حرکت کرده‌اند. رویترز گزارش داده که اونس جهانی طلا در پایان معاملات روز جمعه حدود ۰.۹ درصد کاهش یافت و به حوالی ۴۱۴۰ دلار رسید. افزایش بازدهی اوراق خزانه‌داری آمریکا و قدرت نسبی دلار از عوامل فشار بر طلای جهانی بودند. 

با این حال، در بازار ایران افزایش نرخ ارز اثر کاهشی اونس را خنثی کرده است. به همین دلیل، برای تحلیل قیمت طلای داخلی نمی‌توان صرفاً نمودار اونس جهانی را ملاک قرار داد؛ بلکه باید حاصل‌ضرب قیمت جهانی طلا و نرخ ارز را در نظر گرفت.

کاهش فشار افزایش نرخ بهره آمریکا؛ عامل حمایتی برای طلا

در سمت دیگر بازار جهانی، داده‌های اقتصادی آمریکا نیز در حال تغییر انتظارات معامله‌گران است. گزارش اشتغال ماه سپتامبر آمریکا نشان داد اقتصاد این کشور تنها ۲۹ هزار شغل غیرکشاورزی ایجاد کرده؛ رقمی بسیار پایین‌تر از پیش‌بینی حدود ۹۰ هزار شغل. نرخ بیکاری نیز به ۴.۲ درصد افزایش یافت. انتشار این داده‌ها باعث کاهش انتظارات برای افزایش نرخ بهره فدرال رزرو در نشست اکتبر شد. 

کاهش احتمال افزایش نرخ بهره، در حالت عادی از جذابیت طلا حمایت می‌کند؛ هرچند این اثر در معاملات اخیر به دلیل رشد بازدهی اوراق و تقویت دلار کاملا یک‌طرفه نبوده است.

بنابراین در بازار جهانی، شرایط فعلی را باید ترکیبی از فشار نرخ‌های بهره و بازدهی اوراق از یک سو و حمایت ناشی از تغییر انتظارات سیاست پولی از سوی دیگر دانست.

ریسک سیاسی و انتظارات تورمی در بازار ارز

عامل دیگری که در قیمت‌گذاری طلا و دلار داخلی اهمیت دارد، فضای سیاسی و انتظارات مربوط به آینده نرخ ارز است. رسانه‌های داخلی در حال حاضر وضعیت مذاکرات ایران و آمریکا و تداوم ابهام در نتیجه این مذاکرات را از متغیرهای مهم بازار ارز عنوان کرده و تأکید کرده اند که در صورت باقی ماندن دلار در سطوح بالا، طلای داخلی نیز تحت حمایت قرار خواهد داشت. 

از سوی دیگر، معاملات پشت‌خطی نشان می‌دهد رشد هم‌زمان دلار، هرات و تتر، انتظارات معامله‌گران نسبت به آینده بازار ارز را بالا برده و این انتظارات به بازار طلا و سکه نیز منتقل شده است.

چرا رشد طلا فقط به «اونس» مربوط نیست؟

فرمول ساده قیمت طلای داخلی نشان می‌دهد که نرخ طلای ۱۸ عیار تحت تأثیر دو متغیر اصلی یعنی قیمت اونس جهانی و نرخ دلار قرار دارد. بنابراین زمانی که اونس جهانی کاهش می‌یابد اما دلار داخلی با سرعت بیشتری افزایش پیدا می‌کند، برآیند این دو متغیر می‌تواند همچنان صعودی باشد. اتفاقی که این روزها در بازار ایران مشاهده می‌شود دقیقاً از همین جنس است: اونس در پایان هفته تا حوالی ۴۱۴۰ دلار عقب نشست، اما افزایش قابل توجه نرخ ارز داخلی باعث شد طلای ۱۸ عیار در یک هفته بیش از دو میلیون تومان افزایش قیمت داشته باشد. 

سکه؛ نشانه دیگری از افزایش انتظارات تورمی

هم‌زمان با طلا، بازار سکه نیز رکوردهای جدیدی را ثبت کرده است. سکه امامی امروز از مرز ۲۶۵ میلیون تومان عبور کرد که نسبت به روز قبل حدود ۱.۹ درصد افزایش داشته است. حباب سکه نیز حدود ۵۸ میلیون ریال گزارش شده است. افزایش حباب و رشد قیمت سکه در کنار طلا نشان می‌دهد بخشی از حرکت بازار صرفاً ناشی از تغییر ارزش ذاتی فلز گران‌بها نیست و انتظارات معامله‌گران و تقاضای احتیاطی نیز در قیمت‌گذاری نقش دارند.

بر این اساس، متغیر تعیین‌کننده مسیر طلای داخلی در کوتاه‌مدت همچنان نرخ ارز است. اگر دلار در سطوح فعلی تثبیت شود، حتی اونس جهانی در محدوده ۴۱۰۰ تا ۴۲۰۰ دلار نیز می‌تواند قیمت طلای داخلی را در سطوح بالا نگه دارد؛ در مقابل، کاهش معنادار نرخ ارز می‌تواند حتی با ثبات اونس جهانی، فشار اصلاحی بر طلای داخلی ایجاد کند.